Bulalo, Filipinler’in ilikli dana incik kemiklerinin saatlerce kısık ateşte pişirilmesiyle yapılan, açık renkli ve berrak bir et çorbasıdır. Kolajen ve ilik yağı suya karışarak ona zenginlik verir. İçine genellikle koçanıyla mısır, Çin lahanası (pechay) ya da lahana, taze soğan ve balık sosu girer; pilav, soya sosu ve kalamansi ile servis edilir.
Hızlı Bilgiler
| Başlık | Bilgi |
|---|---|
| Ülke ve bölge | Filipinler; Güney Luzon (Batangas ve Cavite) |
| Adın anlamı | Tagalogca “kemik iliği” |
| Ana malzeme | İlikli dana incik |
| Sebzeler | Koçanıyla mısır, pechay ya da lahana, taze soğan |
| Ünlü olduğu yer | Tagaytay (“Bulalo Başkenti”) |
| Ev tarifi | 6 porsiyon, yaklaşık 4 saat |
Bulalo Nedir?
Bulalo’yu Filipinler’in diğer et çorbalarından ayıran şey kemik iliğidir. Wikipedia’ya göre çorba en çok nilagang baka ile karıştırılır; iki çorba da benzer malzemeleri paylaşır, ancak nilaga ilikli kemik kullanmaz. Bulalo’da ise ilik, çorbanın hem adı hem de en değerli lokmasıdır.
Wikipedia’da aktarıldığına göre bulalo sömürge öncesi döneme uzanan bir yemektir ve başlangıçta sebze içermezdi; sebzeler zamanla eklenmiştir.
Bulalo’nun Kökeni
Bulalo’nun Güney Luzon’dan geldiği konusunda kaynaklar hemfikir, ancak Cavite mi Batangas mı olduğu tartışmalıdır. Cavite’deki Tagaytay, serin havası ve Taal Yanardağı manzarasıyla “Bulalo Başkenti” olarak anılır ve günün her saati bulalo servis eden restoranlarıyla bilinir. Komşu Batangas ise sığırcılık geleneğiyle bulalo’nun anavatanı olarak gösterilir.
Geleneksel Tarif
Malzemeler
- 2 kg ilikli dana incik (kemikli, 5 cm dilimlenmiş)
- 4 litre su
- 1 büyük soğan (dörde bölünmüş)
- 1 yemek kaşığı tane karabiber
- 3 yemek kaşığı balık sosu
- 3 mısır koçanı (üçe kesilmiş)
- 2 patates (iri doğranmış, isteğe bağlı)
- 1 küçük lahana (dörde bölünmüş) ya da 1 demet pechay
- 3 dal taze soğan
- Tuz
- Servis için: pirinç pilavı, soya sosu, kalamansi ya da misket limonu
Hazırlanışı
1. İnciği haşlayıp yıkayın
İnciği soğuk suyla kaynatın, 10 dakika sonra suyunu dökün, eti ve tencereyi yıkayın. Bu adım suyun berrak kalmasını sağlar.
2. Kısık ateşte pişirin
İnciği 4 litre temiz suyla, soğan ve karabiberle kaynatın. Köpüğünü alıp ateşi kısın ve et kemikten ayrılacak kadar yumuşayana kadar 3–3,5 saat pişirin.
3. Tatlandırın
Balık sosu ve tuzla tatlandırın.
4. Mısır ve patatesi ekleyin
Mısır ve patatesi ekleyip 15 dakika pişirin.
5. Yeşillikleri ekleyin
Lahana ya da pechay ve taze soğanı ekleyip 2–3 dakika pişirin.
6. Servis edin
İlikli kemik parçalarının her kaseye düşmesine dikkat ederek servis edin. Yanında pilav, soya sosu ve kalamansi verin.
Türkiye’de Uyarlama Notları
Kasaptan “ilikli incik” ya da “ilik kemikli dana incik” istenebilir. Pechay yerine Çin lahanası ya da beyaz lahana, kalamansi yerine misket limonu kullanılabilir. Bulalo domuz eti içermediği için Türkiye’deki mutfaklarda kolayca uygulanabilir. Bu notlar editoryal önerimizdir.
Sıkça Sorulan Sorular
Bulalo ne demek?
Tagalogca “kemik iliği” anlamına gelir.
Bulalo ile nilaga arasındaki fark nedir?
İkisi de benzer malzemelerle yapılır, ancak bulalo ilikli incik kemiğiyle, nilagang baka ise ilik içermeyen etli ve yağlı dana parçalarıyla yapılır.
Bulalo hangi bölgeye aittir?
Filipinler’in Güney Luzon bölgesine, özellikle Batangas ve Cavite illerine; Cavite’deki Tagaytay “Bulalo Başkenti” olarak anılır.
Bulalo’nun yanında ne yenir?
Genellikle pirinç pilavı, soya sosu ve kalamansi ile servis edilir.
Sonuç
Bulalo, ilikli dana inciğinin sabırla pişirilmesinden doğan berrak ve zengin suyuyla, Filipinler’in serin tepelerinde içilen en sevilen et çorbalarından biridir.
Dünyanın En İyi Çorbalarından Diğer Tarifler
Bu tarif, Dünyanın En İyi 50 Çorbası rehberimizin bir parçasıdır. Listeden diğer çorbalar:
Kaynaklar
- Wikipedia — Bulalo
- Kawaling Pinoy — Bulalo
- Kollective Hustle — The Origins and Variations of Filipino Bulalo
Editoryal not: Bulalo’nun sömürge öncesine uzandığı ve adının “kemik iliği” anlamına geldiği bilgisi Wikipedia’nın güncel sürümüne dayanır. Cavite ile Batangas arasındaki köken tartışması kaynaklarda açık bırakıldığı için aynı şekilde aktarılmıştır.
Görsel notu: Bu sayfadaki fotoğraf yapay zekâ ile oluşturulmuş temsili bir görseldir; belirli bir üreticinin, bölgenin veya tarihsel anın belgesel fotoğrafı değildir.
