Çin yemekleri
VN:F [1.9.22_1171]
Puan: 3.1/5 (8 votes cast)

Çin yemekleri deyince çoğumuzun aklına “pirinç” gelir. Uçsuz bucaksız çeltik tarlalarıyla, ince çubuklarıyla yenilen Çin pilavıyla zihnimizde bir Çin mutfağı “imgesidir” pirinç…

Cin Usulu Balli TavukOysa durum bundan çok farklı. Evet, pirinç Çin yemekleri için başat malzemelerden olsa da, gerçekte tavuktan makarnaya, deniz ürünlerinden sebzelere, kırmızı etten baharatlı çeşnilere, Çin mutfağının zenginliği ve genişliği tartışılmaz. Hatta Fransız ve İtalyan mutfağıyla birlikte dünyanın en zengin (Belki de birinci) mutfak kültüründen birine sahiptir Çin.

Bunda temel etken, Çin’in Moğol steplerinden, tropikal Vietnam iklimine, Sarı denizden Himalaya dağlarına uzanan çok geniş bir ülkeye sahip olması ve 1 milyarı aşkın nüfusu besleyebilecek bir besin çeşitliliğine ihtiyaç duymasıdır diyebiliriz. Tabi hepsinden de öte, binlerce yıllık Çin kültürünün mutfağına olan etkisini de unutmamak gerek. Mutfak kültürü yüzyılların, binyılların deneyimi ile şekillenir. Bu anlamda Çin mutfağı kendi içinde köklü tarihinin getirdiği farklı farklı yemek kültürlerini barındırmakta. Doğusunda (Şanghay mutfağı) Sarı denizin etkisiyle zengin deniz ürünleri mutfağına sahip olan Çin, güneyinde ılıman-nemli iklimiyle Vietnam, Laos, Myanmar, Tayland mutfağının (Hong Kong mutfağı) pirinç ve sebze ağırlıklı, baharatlı mutfağına yaklaşır. Kuzeyinde (Pekin mutfağı) Moğol-Mançurya mutfağının hamur, et ağırlıklı etkisi, batıda Orta Asya yemek kültürüne (Uygur mutfağı) dönüşür. Himalayalar’daki Tibet bölgesi ise coğrafi koşulları ile daha da farklı bir mutfağa sahiptir.

Böyle geniş bir ülkenin yukarıda özetlediğimiz gibi zengin çeşitliliğe sahip olması doğal. Genel olarak ise Çin yemekleri asıl karakteristiğini soya sosu, pirinç, Pekin ördeği-tavuk yemekleri ve hamur işleri (Çin böreği, mantısı ve Çin eriştesi noodle gibi) üzerinden damaklara sunar. Özel tekniklerle, sos, baharat katkılarıyla pişirilen bu yemeklerin lezzeti dünyayı da sarmıştır. Çin yemeklerinde öncelik pişirme tekniğidir diyebiliriz. Bunu simgeleyen ve akla ilk gelen pişirme aracı Wok‘tur. İçi bombeli yayvan bir Çin tavası olan wok, sağlıklı bir pişirme yöntemi olarak Çin’in dünyaya sunduğu bir mutfak aletidir. Harlı ateşte bile yemeğin dibini tutmasını önleyen bir yapısı vardır. Bunun dışında pişirme yöntemi olarak bambudan buğulama tencereleri, barbekü pişirme gibi birçok alternatif de mevcuttur.

Çin mutfağı özellikle mucizevi sebze “soya fasulyesi” ile yapılan sebze yemekleri ve soslarla da ünlüdür. Çin yemekleri tarifinde soya sosu ve yağı hep önceliklidir. Ayrıca tofu da bir diğer soya sütü türevi katkıdır ve Çin yemeklerinde yoğun olarak kullanılır. Tatlı-ekşi soslar özellikle Çin damak tadında öncelikli çeşnilerdir bu kapsamda.

Pekin ördeği malum, Çin’in ulusal besin kaynaklarından biri. Tavuk ve Pekin ördeği, beyaz eti seven Çin mutfağında önceliklidir. Çin usulü ballı tavuk en bilinen lezzetlerinden. Çin böreği, Çin mantısı ve Çin eriştesi diyebileceğimiz noodle bu zengin mutfağın öncelikli hamur işleri menüsünü oluşturur. Klasik bir Çin usulü sebzeli noodle tarifi ise şöyle:

Malzemeler

  • Yarım paket noodles (Çin eriştesi)
  • Yarım baş soğan
  • 2 diş sarımsak
  • 5-6 ad. mantar
  • 1 havuç
  • Yarım paket soya filizi
  • 3-4 çorba kaşığı soya sosu

Sebzeleri wok tavada soteliyoruz. Wok yerine derin ve yapışmaz yüzeye sahip bir tava da olabilir. Makarna çok çabuk piştiği için önce sebzeleri sotelemeye başlayın. 1 çorba kaşığı sıvı yağı tavada kızdırıp soğanları ekleyin. Soğanlar diriliklerini kaybettikten sonra ince ince doğradığınız sarımsakları ekleyip çok az kavurun. dilimlediğiniz mantarları da ekleyin ve sularını salıp çekene kadar kavurmaya devam edin

Mantarlar kavrulurken makarnayı yaklaşık 5 dk. haşlayabilirsiniz. Haşlanmış havucu ve soya filizini sırasıyla tavaya ekleyip bir-iki kez çevirin. En son soya sosunu ekleyerek bütün malzemeleri iyice karıştırın. Pişmiş olan makarnayı süzüp tavanın içindeki karışıma ekleyin, sosu makarnaya iyice yedirin ve sıcak sıcak servis yapın.

Malzemelerin miktarını damak tadınıza göre arttırıp azaltabilirsiniz. Arzu edenler kuru soğan yerine taze soğan da kavurabilirler. Bir de ekstradan tuz eklemiyoruz, soya sosu yeterince tuzludur.

Çin yemekleri sebzeler konusunda da bol çeşittedir. Körpe mısır, Çin lahanası ve brokolisi, su teresi, bambu, mantar çeşitleri gibi bir çok farklı çeşit Çin mutfağının aranılan sebzeleridir. Çin’in deniz kıyısı ve nehir bölgelerinde (Yangtze nehri havzası gibi) deniz ve su ürünleri ağırlıklı bir mutfak söz konusudur. Sayısız balık çeşidi, midye, kerevit, karides, zengin ekşi tatlı soslarla alışık olmadığımız ama yine de leziz yemeklere dönüşmekte.

Görüldüğü gibi çeşit ve tat bakımından Çin mutfağı farklı damaklara seslenebilen geniş bir yelpazeye sahip. Sebze, et, deniz ürünü, hamur işi, baharat sevenler için Çin mutfağında mutlaka leziz bir yemek mevcut…

Ülkemizde Çin yemekleri konusunda hizmet veren bazı restoranlar ise şunlar:

China Wok
China Town Eskişehir
Wok Ankara
China Lotus
CM Noodle
Nu Noodle
Chinese Nispet
China Stix
Quick China Nişantaşı
Chinese Express
Dragon Chinese
Yuen China
Royal China
China Plaza
Little China & Sushi

VN:F [1.9.22_1171]
Puan: 3.1/5 (8 votes cast)
Çin yemekleri, 3.1 out of 5 based on 8 ratings

Yazılarımızı takip etmek istiyor fakat hergün sitemizi ziyaret edecek vakit bulamıyor musunuz? Haftalık e-posta bültenimize üye olarak yazıları kaçırmadan sitemizi takip edebilirsiniz.