Son güncelleme:

Türk mezeleri; yoğurtlu mezelerden zeytinyağlılara, ezmelerden ara sıcaklara kadar uzanan, sofrada paylaşmak için küçük porsiyonlarla sunulan lezzetlerdir. En bilinen örnekler arasında haydari, cacık, humus, muhammara, acılı ezme, patlıcan salatası, fava, yaprak sarma, şakşuka, mücver ve Arnavut ciğeri bulunur. İyi bir meze sofrası; yoğurtlu, sebzeli, bakliyatlı ve sıcak seçenekleri dengeli biçimde bir araya getirir.

Türk mezeleri nelerdir?

“Meze” tek bir tarif değil, ana yemekten önce veya paylaşım sofrasında küçük tabaklarla sunulan geniş bir yemek grubudur. Türkiye’nin Ege, Akdeniz, Trakya, Güneydoğu ve kıyı mutfaklarında farklı malzemeler öne çıkar. Humus ve muhammara gibi bazı mezeler ise Türkiye dâhil geniş bir Doğu Akdeniz ve Orta Doğu coğrafyasının ortak mutfak mirasıdır.

En sevilen 30 Türk mezesi

Yoğurtlu ve soğuk mezeler

  1. Haydari: Süzme yoğurt, sarımsak, kuru nane veya dereotuyla hazırlanan koyu kıvamlı bir mezedir.
  2. Cacık: Yoğurt, salatalık, su, sarımsak ve otlarla hazırlanan daha akışkan ve ferah bir eşlikçidir.
  3. Atom: Süzme yoğurdun tereyağında çevrilmiş kuru acı biberle buluştuğu yoğun aromalı mezedir.
  4. Yoğurtlu semizotu: Çiğ veya kısa süre sotelenmiş semizotunun sarımsaklı yoğurtla karıştırılmasıyla yapılır.
  5. Havuç tarator: Sotelenmiş rendelenmiş havuç, yoğurt, sarımsak ve isteğe göre ceviz içerir.

Ezmeler ve sürülebilir mezeler

  1. Humus: Nohut, tahin, limon, sarımsak ve zeytinyağıyla hazırlanır. Ayrıntılı ölçüler için humus tarifine bakabilirsiniz.
  2. Muhammara: Közlenmiş kırmızı biber, ceviz, ekmek içi ve nar ekşisiyle hazırlanan yöresel bir ezmedir. Muhammara tarifi oranları ve yapım adımlarını içerir.
  3. Acılı ezme: Domates, biber, soğan, maydanoz ve ekşili-acılı sosun ince doğranmasıyla yapılır. Bkz. acılı ezme tarifi.
  4. Patlıcan salatası: Közlenmiş patlıcan; limon, zeytinyağı, sarımsak ve isteğe göre köz biberle karıştırılır.
  5. Girit ezmesi: Beyaz peynir veya lor; ceviz, otlar ve zeytinyağıyla birleştirilir. Bkz. Girit ezmesi tarifi.

Zeytinyağlı mezeler

  1. Barbunya pilaki: Barbunya; soğan, havuç, domates ve zeytinyağıyla pişirilip soğuk servis edilir. Bkz. zeytinyağlı barbunya tarifi.
  2. Fava: Kuru bakla, soğan ve zeytinyağıyla pişirilip pürüzsüz kıvama getirilen bir Ege mezesidir.
  3. Zeytinyağlı yaprak sarma: Asma yaprakları pirinçli, soğanlı ve baharatlı içle sarılır; soğuk servis edilir.
  4. Deniz börülcesi: Haşlanan deniz börülcesi sarımsak, limon ve zeytinyağıyla tatlandırılır.
  5. Zeytinyağlı enginar: Enginar çanağı bezelye, havuç ve patates gibi sebzelerle pişirilip soğutulur.

Ara sıcak mezeler

  1. Sigara böreği: Peynirli içle sarılan yufkaların kızartılması veya fırınlanmasıyla hazırlanır.
  2. Paçanga böreği: Pastırma, peynir, domates ve biberli iç harcıyla hazırlanan sıcak börektir.
  3. Mücver: Rendelenmiş kabak, yumurta, un ve otlarla hazırlanır; kızartılabilir veya fırınlanabilir. Bkz. kabak mücver tarifi.
  4. Arnavut ciğeri: Küp doğranmış ciğerin unlanıp kısa sürede kızartılması ve sumaklı soğanla sunulmasıyla yapılır. Bkz. Arnavut ciğeri tarifi.
  5. İçli köfte: İnce bulgurlu dış katmanın kıymalı-cevizli harçla doldurulup haşlanması veya kızartılmasıyla hazırlanır.

Deniz ürünlü mezeler

  1. Lakerda: Palamut veya torik dilimlerinin tuzlanarak olgunlaştırılmasıyla hazırlanan soğuk balık mezesidir.
  2. Tarama: Tuzlanmış balık yumurtasının ekmek içi veya patates, limon ve yağla emülsiyon haline getirilmesiyle yapılır.
  3. Midye dolma: Midye kabuklarının baharatlı pirinç içiyle doldurulmasıyla hazırlanır.
  4. Ahtapot salatası: Haşlanmış ahtapot; zeytinyağı, limon, sirke ve taze otlarla servis edilir.
  5. Karides güveç: Karidesin domates, biber ve isteğe göre peynirle sıcak olarak sunulduğu bir ara sıcaktır.

Bölgesel ve klasik mezeler

  1. Kısır: İnce bulgur; salça, ekşi, taze otlar ve sebzelerle yoğrulur.
  2. Mercimek köftesi: Kırmızı mercimek ve ince bulgurun salça, soğan ve yeşillikle şekillendirilmesiyle yapılır.
  3. Şakşuka: Kızartılmış patlıcan ve biberin domatesli-sarımsaklı sosla buluştuğu sebze mezesidir.
  4. Piyaz: Haşlanmış kuru fasulye; soğan, maydanoz ve ekşili sosla hazırlanır. Antalya usulünde tahinli sos kullanılır.
  5. Etsiz çiğ köfte: İnce bulgurun isot, salça, baharat ve ekşili malzemelerle uzun süre yoğrulmasıyla hazırlanır.

Meze sofrası nasıl hazırlanır?

Dengeli bir sofra için aynı lezzet profilindeki tabakları çoğaltmak yerine farklı doku ve yöntemleri birleştirin:

Meze grubuÖrnek seçimSofradaki rolü
YoğurtluHaydari veya cacıkFerah ve kremsi
Közlenmiş sebzePatlıcan salatası veya şakşukaDumanlı ve sebzeli
BakliyatHumus veya favaDoyurucu
Taze ve ekşiliAcılı ezme veya piyazCanlı ve ferah
ZeytinyağlıYaprak sarma veya enginarSoğuk klasik
Ara sıcakMücver veya paçanga böreğiÇıtır ve sıcak

Kaç çeşit meze hazırlanmalı?

Dört kişilik bir sofra için 4-6 farklı meze genellikle yeterlidir. Ana yemek de sunulacaksa meze porsiyonlarını küçük tutun. Yalnızca meze ağırlıklı bir sofrada yoğurtlu, sebzeli, bakliyatlı ve sıcak olmak üzere en az dört farklı gruptan seçim yapmak çeşitlilik sağlar.

Mezeleri hazırlama ve saklama notları

  • Haydari ve havuç tarator gibi yoğurtlu mezeleri servis zamanına kadar buzdolabında tutun.
  • Acılı ezme gibi sulu sebze mezelerini çok önceden tuzlamak dokuyu gevşetebilir; tuzu servise yakın ekleyin.
  • Zeytinyağlılar çoğunlukla dinlendikçe tat kazanır; kapalı bir kapta soğutarak saklayın.
  • Deniz ürünlü mezelerde soğuk zinciri koruyun ve güvenilir kaynaktan alınmış ürün kullanın.
  • Susam/tahin, süt ürünleri, gluten, yumurta, balık, kabuklu deniz ürünü ve sert kabuklu yemişler yaygın alerjenlerdir. Misafirlerinize içeriği önceden belirtin.

Türk mezeleri hakkında sık sorulan sorular

Meze ne demektir?

Meze, ana yemekten önce veya paylaşım sofrasında küçük porsiyonlarla sunulan soğuk ve sıcak yiyeceklerin genel adıdır.

En kolay soğuk mezeler hangileridir?

Haydari, cacık, havuç tarator, yoğurtlu semizotu, acılı ezme ve patlıcan salatası evde kısa sürede hazırlanabilen seçeneklerdir.

Beş çeşit meze menüsü nasıl kurulur?

Haydari, patlıcan salatası, humus, zeytinyağlı yaprak sarma ve mücver; yoğurtlu, közlenmiş, bakliyatlı, zeytinyağlı ve sıcak grupları dengeler.

Mezeler bir gün önceden hazırlanabilir mi?

Haydari, humus, fava ve birçok zeytinyağlı bir gün önceden hazırlanabilir. Çıtır ara sıcakları servis öncesinde pişirmek; taze sebzeli mezeleri ise servise yakın tamamlamak daha iyi doku verir.

Vegan Türk mezeleri hangileridir?

Humus, muhammara, fava, zeytinyağlı yaprak sarma, barbunya pilaki, acılı ezme, şakşuka, kısır ve mercimek köftesi hayvansal ürün eklenmeden hazırlanabilir. Hazır ürünlerin içerik etiketini ayrıca kontrol edin.

Görsel notu: Bu sayfadaki fotoğraf yapay zekâ ile oluşturulmuş temsili bir görseldir; belirli bir üreticinin, bölgenin veya tarihsel anın belgesel fotoğrafı değildir.