Anayurdu, Akdeniz havzası olan hardal, ilkçağlardan bu yana tanınan ve kullanılan keskin kokulu bir bitkidir. Hardalın sofralarımıza uzanan öyküsü işte bu bitkinin yakıcı tohumlarından başlar… Eski çağlardan beri yemekleri tatlandırmada kullanılan hardalın günümüzde pek çok türü bulunmakta.

Hardal ile ilgili ilk tarifin 4. yüzyılda yazıldığı söylenmektedir. Pek çok uygarlık ve medeniyet tarafından tüketilen hardal, her toplumda farklı şekillerde hazırlanarak mutfaklardaki yerini almıştır. Örneğin, Yunan ve Romalılar, hardal tohumlarını un halinde öğütüp sulandırarak; et, balık ve sebze yemeklerini çeşnilemekte kullanmaktaydılar. Tohumları başta baharat olmak üzere, çeşitli amaçlarla kullanılan hardal bitkisi, günümüzde pek çok ülkede yetiştiriliyor. Hatta kimi bölgelerde hardal bitkisinin körpe yapraklarından sebze da olarak yararlanılıyor.

Hardal, tohumlarının rengine göre, ak ve kara olarak adlandırılır. Hardal tohumları, yağ, protein, müsilaj ve glikozit içerir.

Kara hardal daha yakıcıdır. Bu nedenle tohumları ezildiğinde kendine özgü keskin bir koku çıkarır. Hardal bugün dünyanın her yerinde kullanılan bir sanayi ürünü olmuştur. Tohumları öğütüldükten sonra içine katılan çeşitli baharatlarla tatlandırılır ve çeşitlendirilir. Macun kıvamına getirilir. Ardından kavanozlara konularak satışa sunulur.

Hardal, en yaygın olarak yemeklerin yanında tüketilir. Bir diğer kullanım şekli ise, salata soslarını tatlandırmak amaçlıdır. Tek başına kullanılan hardal pek çok sıcak ve soğuk sosun ana malzemesidir. Hardalın rengi bile kendine özgü bir isimle anılır: Hardal rengi… Hardal sosunun özgün renge sahip olmasını sağlayan zerdeçal isimli bitkidir.

Hardalın 100 gramında 8.2 gram yağ bulunurken, kolesterol değeri sıfırdır. Hardal bazen değişik kullanım biçimleri ile de karşımıza çıkar. Örneğin şıranın ekşimesi için içine dövülmüş hardal katılır. Bu içeceğe hardaliye denir. Bir de ateşte kaynatılan üzüm şırasının bir fıçıya dökülüp içine bir beze sarılmış dövülmüş hardal katılmasıyla hazırlanan hardallı pekmez vardır.

Hardalı Saklarken…
Hardal hassas bir ürün olduğu için kavanozun üzerindeki son kullanma tarihine rağmen, saklandığı yere bağlı olarak tadını ve etkisini kaybedebilir. 20 derecelik sıcaklıkta, 6 ay boyunca saklayabileceğiniz bu sosun 40 derecelik sıcaklıkta, saklama süresi 5 güne inebilir.

Açılmış olan kavanoz ışıksız ve serin yerde kapalı olarak muhafaza edilmelidir. Çünkü hardal çok çabuk kurur. Bu nedenle kavanozun kenarlarının temizlenmesi gerekir. Üzerine sirke veya sıvı yağ doldurarak ya da yuvarlak kesilmiş limon parçası koyarak hardalı daha iyi şekilde saklayabilirsiniz.

Leave a Reply

  1. Mantarlı Biftek Sarma Tarifi

    […] et suyunda yarım saat bekletin. Biftek dilimlerini düz zemine yayın. Sarımsakları ezip hardala karıştırın ve etlerin üzerine sürün. Pastırma dilimlerini […]

  2. Hardal Soslu Tavuk

    […] 4 yemek kaşığı taneli hardal, […]

  3. Mostarda

    […] İyice piştikten sonra meyve şuruptan alınır ve ayrı bir yerde bekletilir. Kalan şuruba hardal tohumu ya da yağı ve sirke ilave edilip ayrılan sebzelerle karıştırılır. Bu şekilde […]

  4. Salata Sosu

    […] ince ince kıyın. Sarımsağı iyice ezin. Derin bir kapta dereotu, sarımsak, mayonez, hardal ve zeytinyağını karıştırın. Limon suyu ve tuz ekleyip iyice çırpın. Salataların üzerine […]

  5. Karides Pane ve Remoulade Sos

    […] 1 tatlı kaşığı hardal […]

  6. Balığı lezzetlendiren otlar ve baharatlar

    […] balık şişte Fesleğen: Yengeç, Istakoz ve karides gibi kabuklu deniz ürünü yemeklerinde Hardal: Toz formuyla güveçlerde, sos formuyla yengeçte Kapari: Balık buğulamalarda Karabiber / Beyaz […]

  7. Balığı lezzetlendiren ot ve baharatlar - Gurme Rehberi

    […] balık şişte Fesleğen: Yengeç, Istakoz ve karides gibi kabuklu deniz ürünü yemeklerinde Hardal: Toz formuyla güveçlerde, sos formuyla yengeçte Kapari: Balık buğulamalarda Karabiber / Beyaz […]

  8. Hindistan Mutfağı - Gurme Rehberi

    […] tepeleme tatlı kaşığı çörekotu veya panch phoron (çörekotu, rezene, kimyon, hardal tohumu, çemen […]

  9. Aioli Sos - Gurme Rehberi

    […] hardal katkılı bir sos olan aioli, balık ve deniz ürünlerine (Özellikle ton balığı, uskumru vs. […]

  10. Hardal Çorbası - Gurme Rehberi

    […] tadıyla hardal özellikle kış çorbaları için ilginç bir seçenek. Ünlü hardal markası Maille ve ünlü […]

  11. Mostarda

    […] İyice piştikten sonra meyve şuruptan alınır ve ayrı bir yerde bekletilir. Kalan şuruba hardal tohumu ya da yağı ve sirke ilave edilip ayrılan sebzelerle karıştırılır. Bu şekilde […]