Cezerye, kökeni Orta Doğu’ya uzanan, özellikle de Türkiye’nin güney bölgelerinde popüler olan bir tatlıdır. Adını Arapça kökenli “cezer” kelimesinden alır ki bu kelime “havuç” anlamına gelmektedir. Havuç bazlı bir tatlı olan cezerye, esas itibarıyla rendelenmiş havuç, şeker ve çeşitli yemişlerin bir araya getirilmesiyle yapılan geleneksel bir lezzettir.

Tarihi

Cezeryenin tarihi, zengin Arap mutfağının tatlı kültürüne kadar uzanır. Türkiye’de ise özellikle Mersin ve Adana bölgeleri cezerye ile özdeşleşmiştir. Geleneksel olarak düğün, bayram ve özel günlerde ikram edilen bir tatlı olma özelliğini korumaktadır.

Tarifi

Malzemeler:

  • 1 kilogram havuç
  • 2 su bardağı toz şeker
  • 1 su bardağı su
  • 1 çay kaşığı tane karabiber veya yenibahar
  • Yarım su bardağı iri çekilmiş ceviz içi
  • Yarım su bardağı iri çekilmiş fındık veya badem
  • Üzeri için hindistancevizi rendesi

Yapılışı:

  1. Havuçlar yıkanır, soyulur ve rendelenir.
  2. Rendelenmiş havuç, su ve şeker ile birlikte tencereye alınır ve havuçlar yumuşayıncaya kadar pişirilir.
  3. Pişen havuçlar ocaktan alınır ve içine iri çekilmiş yemişler eklenir.
  4. Karışımı, yağlı kağıt serili bir tepsiye dökülür ve soğumaya bırakılır.
  5. Soğuyan karışım el ile şekillendirilir ve hindistancevizi rendesi ile kaplanır.

Püf Noktaları

  • Cezeryenin kıvamı için havuç ve şeker oranı önemlidir. Şeker, havuçların suyunu çekmesine ve karamelizasyon sağlamasına yardımcı olur.
  • Yemişlerin taze ve kaliteli olması, cezeryenin lezzetini doğrudan etkiler.
  • Tane baharatların (karabiber veya yenibahar) kullanımı, cezeryeye farklı bir aroma katar.

Sık Sorulan Sorular

Cezerye yaparken hangi tip havuç kullanılmalı?

  • Tatlı yapımında genellikle daha şekerli olan turuncu havuçlar tercih edilir.

Cezerye ne kadar sürede tüketilmeli?

  • Cezerye, buzdolabında saklandığında bir hafta içinde tüketilmesi önerilir.

Cezeryenin yanında ne ikram edilir?

  • Genellikle cezeryenin yanında Türk kahvesi veya çay ikram edilir.

Cezerye şekeri nasıl ayarlanmalı?

  • Şeker miktarı, kişisel tatlılık tercihine göre ayarlanabilir. Ancak, çok az şeker tatlının yapısını etkileyebilir.

Cezerye, tarihi ve kültürel kökleriyle zengin bir lezzet profili sunan, hazırlanışı kolay ve oldukça besleyici bir tatlıdır. Bu özel lezzeti deneyimlemek, hem damak zevkine hitap eder hem de Anadolu’nun tatlı geleneğine bir saygı duruşudur. Her lokmada, havuç ve yemişlerin uyumu; baharatların verdiği hafif yakıcılık hissi ile bütünleşir, bu da cezeryeyi eşsiz kılar.